Door Leon
Afgelopen maandagavond speelde het team van De Kentering A uit tegen Litho Knights A. Deze wedstrijd vond plaats in Waalre. Onze teamleider Olaf is nog bezig met een verslag en ook Bent bezint zich nog op een bijdrage. Ik plaats hier alvast een impressie van mijn partij. Voor een overzicht over de hele wedstrijd (die wij met 2½-1½ wonnen) verwijs ik naar het stukje dat Olaf nog gaat plaatsen.
Ik speelde op bord drie met wit tegen een sympathieke jongeman met de naam Julien Swidurski. In een nogal wilde opening slaagde ik erin de zwarte stelling vroeg onder druk te zetten, waardoor zwart een fout maakte en een pion verloor.
Het kostte me allemaal wel veel tijd om het goed uit te rekenen en na een zet of vijftien begon zwart tegenspel te krijgen. In de eerste diagramstelling heeft hij 16… Pb4 gespeeld.
Diagram 1. Leon – Julien na 16… Pb4
Ik had hier nog minder dan een half uur bedenktijd en dan is zo’n paardzet best lastig te beoordelen. Zwart dreigt paardschaakjes op c2 of eventueel op d3. Na enig nadenken besloot ik dat mijn aanval sterk genoeg was om de paardschaakjes te negeren en ik speelde 17. Pf4. Zwart vervolgde met 17… Pc2† en na 18. Kd2 Pxa1 19. Pxg6 speelde hij het venijnige 19… Db6 (zie diagram 2).
Diagram 2. Leon – Julien na 19… Db6
Weer zo’n lastige zet, die me veel bedenktijd kostte. Zwart dreigt op b2 te slaan en dat ziet er heel gevaarlijk uit. Té gevaarlijk, leek me, en daarom zag ik af van 20. Pxh8. Achteraf blijkt dat dit toch de aangewezen zet was, omdat zwarts aanval na 20… Dxb2† 21. Kd1 Dc2† 22. Ke1 Dxc3† 23. Ke2 doodloopt. Wits koning ontsnapt na 23… Pc2 24. Dxg7 Pxd4† 25. Lxd4 Dxd4 26. Kf3 Dd3† 27. Kg4 0-0-0 28. Pf7 en na deze halsbrekende avonturen staat wit volgens de computer gewonnen (zie analysediagram).
Leon – Julien. Analysediagram na 28. Pf7
Zoals gezegd leek deze variant mij echter veel te gevaarlijk en met nog maar 7 minuten op de klok speelde ik, om inslaan op b2 te voorkomen, 20. b3. Ik had de gevolgen van 20… Dxb3 bekeken, maar het was mij ontgaan dat de zet 19… Db6 nog een tweede pointe had. Vanaf b6 valt de dame namelijk ook nog een keer het witte paard op g6 aan! Zwart speelde nu dus 20… Dxg6 en was daarmee meteen uit de problemen. Wits aanval is verdampt en wat resteert is een slecht eindspel.
Ik was gedwongen 21. Dxg6† te spelen en na 21… hxg6 sloeg ik het paard op a1, waarna de stelling in diagram 3 was ontstaan.
Diagram 3. Leon – Julien na 22. Txa1
De stelling is nu radicaal vereenvoudigd. Ik sta een kwaliteit achter en heb daar slechts één pionnetje voor. Bovendien was mijn bedenktijd tot 5 minuten geslonken. Zwart speelde in het vervolg echter onnauwkeurig en na de zettenreeks 22… 0-0-0? (Beter is 22… e6) 23. Tc1 Kb8 24. Pe2 Th2 25. Pf4 Lh6 26. Pxg6? (26. Ke2) 26… Lxe3†? (26… Txg2) 27. Kxe3 e6 (27… Txg2 is niet beter) 28. Pf4 zag ik het weer wat zonniger in (zie diagram 4).
Diagram 4. Leon – Julien na 28. Pf4
Zwart is een pion kwijtgeraakt en mijn stelling is aardig opgeknapt. Ik beschik over twee vrijpionnen en mijn paard is erg sterk. Volgens de computer staat wit duidelijk beter, maar dat kon ik in mijn tijdnood niet goed beoordelen. Ondertussen had ik nog maar erg weinig bedenktijd (minder dan een minuut) en ik was dus aangewezen op de 15 seconden die er per zet bijkwamen. Zwart daarentegen had nog meer dan drie kwartier op de klok.
Hierdoor kon ik niet helemaal helder krijgen of ik hier serieuze winstkansen had en in het vervolg, met name tussen zet 32 en zet 37, speel ik een paar keer mijn koning heen en weer in een poging tijd te winnen door zetten te spelen die niets kunnen verpesten.
Na 28… Te8 29. g3 (Er is niets tegen opmarcheren naar g4) 29… a6 30. a4?! Ka7 31. a5 Th7 32. Kd3 Tee7 33. Kd2 Thf7 34. Ke3 Th7 35. Kd3 Kb8 36. Ke3 Th6 37. Kd3 Tc7 38. Tc3 Txc3† 39. Kxc3 Kc7 40. Pd3?! Th1? (40… b6) 41. Pc5 Tf1 42. Pxe6† Kd7 43. Pf4?! (Handiger is 43. Pc5†) 43… Txf2 44. Pxd5 Tf3† 45. Kc4 Txg3 46. b4 (46. Pf6) 46… Tg1 is diagram 5 ontstaan.
Diagram 5. Leon – Julien na 46… Tg1
Met nog minder dan een minuut op de klok speel ik hier mijn koning naar voren: 47. Kc5. Dit is echter niet goed, omdat het zwart de kans geeft de d-pion te veroveren, waarna wit geen winstkansen meer heeft.
De aangewezen weg was 47. Pf4, maar dan is het nog best lastig om verder te komen: 47… Tg4 48. Pd3 Kc6 49. Pc5 Tf4 50. Pe6 Tg4 51. Pd8† Kc7 52. Pf7 en langzaam maar zeker brengt wit zijn pionnen naar de overkant. Maar in tijdnood is dit geen gesneden koek.
Er volgde 47… Tc1† 48. Kb6 (gedwongen) 48… Kc8? (48… Td1! verovert de d-pion en houdt remise) 49. Pe7†? (49. Pe3!) 49… Kb8? (49… Kd7 houdt nog remise) 50. d5 Tb1 51. d6 en we zijn bij diagram 6 aanbeland.
Diagram 6. Leon – Julien na 51. d6
In deze stelling pakte zwart zijn toren op b1, sloeg de witte b-pion en zette de toren neer op b5: 51… Txb5#! Zie het volgende spookdiagram.
Spookdiagram. Leon – Julien na 51… Txb5#
Opeens staat wit mat! Verbouwereerd lachend stak ik mijn hand uit naar mijn tegenstander en feliciteerde hem. Ook Julien was vol ongeloof. We hadden allebei wel gezien dat zwart de b-pion kon slaan, maar niet dat het mat in één was!
De eerste (en enige?) die in de gaten had dat er iets niet klopte was Bent. Hij had zijn partij al gewonnen en stond nu toe te kijken. Hij merkte meteen op dat de witte b-pion op b4 stond, en dat 51… Txb5# dus een onreglementaire zet was.
Ik zette dus de klok stil (ik had nog 18 seconden), en de stelling werd gereconstrueerd. Nadat de klok opnieuw was ingesteld op 1 minuut voor mij en 35 minuten voor zwart, ging de partij verder met 52. Kc5 Tb5† 53. Kd4 Txa5 (zie diagram 7).
Diagram 7. Leon – Julien na 53… Txa5
Ik ben twee pionnen kwijtgeraakt, maar toch heeft wit natuurlijk uitstekende kansen met zijn ver opgerukte pionnen en na 54. e6 Tg5 55. Pd5 Kc8 56. Kc5 Te5 57. d7† Kd8 58. Kd6 is het duidelijk dat zwart verloren is (zie diagram 8).
Diagram 8. Leon – Julien na 58. Kd6
Wit dreigt 59. e7† Txe7 60. Pxe7 en het is mat na de manoeuvre Pe7-g6-f8-e6#.
Ook als zwart de pion op e6 slaat, geeft wit met het paard mat: 58… Txe6† 59. Kxe6 a5 60. Kd6 a4 61. Pc7 a3 62 Pe6#.
Zwart probeerde nog 58… Txd5†, maar na 59. Kxd5 Ke7 (of 59… Kc7 60. Ke5 a5 61. Kf6 Kd8 62. Kf7 en wint) 60. Kc5 b5 61. Kc6 (zie diagram 9) gaf hij op.
Diagram 9. Leon – Julien. Slotstelling na 61. Kc6
Zwart is te laat met zijn pionnen. Een enerverende partij!